Novacene – James Lovelock
Klimaatverandering , Toekomst / december 1, 2019

James Lovelock, de inmiddels honderd jaar oude bedenker van de Gaia-theorie, denkt dat in de toekomst mensen ondergeschikt zijn aan intelligente machines. En dat vindt hij een prachtig vooruitzicht. Hij weet dat beeldend te presenteren. Misschien zijn er straks wel bomen waaraan batterijen groeien. De gaia-theorie gaat ervan uit dat het leven zijn omgeving aanpast en daarmee leven mogelijk maakt. De hele aarde is in feite een levend organisme. Met die theorie heeft Lovelock veel aanhangers gewonnen, maar ook veel kritiek over zich afgeroepen. Nu breidt hij die gaia-theorie uit naar de toekomst. Het bijzondere is dat Lovelock een zeer grote afstand neemt tot de aardse zaken. Hij poogt de zaken niet vanuit menselijk perspectief te bekijken, of zelfs dat van de planeet, maar vanuit de kosmos. Dit is denken op zijn grootst, en dat in een klein boekje. We zijn alleen Lovelock denkt dat mensen de enige intelligente wezens in de kosmos zijn. Wij mensen zijn de enige wezens die een beetje begrijpen wat de kosmos is. Volgens hem is het onwaarschijnlijk dat er op andere planeten vergelijkbare intelligente wezens zijn ontstaan. Sterker nog, het zou wel eens zo kunnen zijn dat het doel van de kosmos is om…

De onbewoonbare aarde – David Wallace Wells – recensie
Klimaatverandering , Toekomst / augustus 11, 2019

“Het is erger dan je denkt, veel erger.” Met deze eerste zin van zijn boek De onbewoonbare aarde heeft David Wallace-Wells een behoorlijk succes gehad. Met de onheilspellende titel en een schier onuitputtelijke opsomming van de mogelijke rampen als gevolg van klimaatverandering heeft hij het probleem in de scherpst mogelijke termen onder de aandacht gebracht. Kort samengevat: geen enkele locatie blijft gespaard, niemand kan zich aan deze crisis onttrekken, rijkdom of technologie zullen geen bescherming bieden. En die crisis is voor een groot deel veroorzaakt door mensen die uitstekend op de hoogte waren van de gevolgen van de uitstoot van broeikasgassen. Daarmee is de klimaatcrisis ook een crisis tussen generaties geworden: een generatie heeft voor een enorme uitstoot gezorgd, een generatie, ‘de onze’, moet zorgen dat de situatie niet totaal uit de hand loopt. Plagen Wallace-Wells besteedt de eerste helft van zijn boek aan twaalf ‘plagen’ die de mensheid zullen treffen als klimaatverandering doorgaat. Die lopen uiteen van de sterfte door hitte en honger, tot het ontstaan van conflicten, gebrek aan zoet water, ‘stervende oceanen’ en ‘economische ineenstorting’. In deze hoofdstukken stort de auteur een groot aantal beweringen uit rapporten, boeken en wetenschappelijke artikelen over de lezer uit. Ze hebben…

Hoe gaan we dit uitleggen – Jelmer Mommers – Recensie
Klimaatverandering , Toekomst / juli 12, 2019

Aan het begin van zijn boek over klimaatverandering voert Jelmer Mommers een vriend op. Die ziet het allemaal niet meer zitten. De klimaatverandering is te overweldigend en er is niets tegen te doen. Mommers gaat aan de slag om deze vriend en alle anderen van het tegendeel te overtuigen. En de uitkomst is: er ligt een betere wereld op ons te wachten. Op iedereen. Iedereen kan uiteindelijk baat hebben bij de transformatie naar een maatschappij waarin geen broeikasgassen worden uitgestoten. Dit is dus een verhaal van verlossing, en daardoor een zeer christelijk boek. Het verhaal volgt het het patroon van de zondeval, het berouw, de verlossing en de komst van het paradijs. Zondaar Dit boek begint met een biecht van een zondaar en een openlijke verklaring van de emoties die dat met zich mee brengt. “Onder de streep ben ik nog steeds een vervuiler. Hoe ga ik dat uitleggen als iemand in de toekomst vraagt wat ik deed om de aarde leefbaar te houden…. Ik zou willen dat het er niet was, het knagende schuldgevoel, de angst, de wanhoop.” Na een korte analyse van de oorzaak van de problemen volgt een schets van twee mogelijke toekomsten waarbij de hel van…

No Time, Naomi Klein
Algemeen , Klimaatverandering , Politiek , Toekomst / november 8, 2015

Intense hittegolven, hongersnoden, extreme droogte, verwoestende orkanen, bosbranden, uitsterven van soorten en mondiaal om zich heen grijpende epidemieën staan ons te wachten. Maar er lonkt een alternatief: een kleinschalige, milieuvriendelijke, sociale, op de kringloop van het leven gerichte, democratische aarde. Er is geen tussenweg tussen de apocalyps (te dateren in 2100) en de utopie in het boek van Naomi Klein over de klimaatcrisis. Er is ook geen tijd om die keuze uit te stellen. Het uur U heeft geslagen. De klimaatcrisis is ‘een klop op de deur van de beschaving’. Er is geen tijd meer, No Time.  Klimaatverandering gaat in de ogen van Klein over veel meer dan de uitstoot van CO2 en andere broeikasgassen. Over de technische kanten van de klimaatverandering schrijft ze relatief weinig. Ze gaat een ideologische en filosofische strijd aan. Het ging mis met de gelijktijdige opkomst van de vrije markt- en de brandstoffeneconomie in de achttiende eeuw. Aanvankelijk traag, maar met een razende versnelling na de Koude Oorlog, worden kolen, olie en gas verstookt. In het ‘gedereguleerde kapitalisme’ hebben bedrijven de vrije hand gekregen, overheden hebben het vermogen om nee te zeggen verloren. Belangrijker nog is dat de mens, vooral de westerse mens, afstand moet…